[Australia] Hiện trạng lao động của Việt Nam làm việc tại Australia
2019-Q2Cơ hội & rào cản thị trường
Mô tả
Bài viết được trích dẫn từ Nghiên cứu "Cơ hội thị trường Australia cho Việt Nam từ CPTPP và các FTA liên quan" của nhóm nghiên cứu Trung tâm WTO và Hội nhập, được tài trợ bởi Quỹ hỗ trợ Cựu sinh viên Australia. Mở cửa thị trường lao động thường được coi là một vấn đề nhạy cảm của mỗi quốc gia do việc mở cửa thị trường này có thể ảnh hưởng đến nhiều vấn đến lớn của một quốc gia như công ăn việc làm, tỷ lệ thất nghiệp, và những vấn đề an sinh xã hội khác. Do đó, hầu hết các quốc gia khá thận trọng trong việc mở cửa thị trường lao động và tương đối dè dặt trong việc đưa ra các cam kết quốc tế trong việc mở cửa thị trường này. Trong WTO và các FTA, các hình thức lao động được các nước cam kết mở cửa chỉ giới hạn ở một số hình thức lao động nhất định, như lao động di chuyển trong nội bộ doanh nghiệp, người chịu trách nhiệm thành lập hiện diện thương mại, người cung cấp dịch vụ theo hợp đồng đã có…. Đối với Australia, trong WTO và các FTA, nước này cũng chủ yếu cam kết mở cửa cho các hình thức lao động đặc thù - các lao động có tay nghề. Trên thực tế, nước này cũng đơn phương mở cửa thêm cho một số hình thức lao động phổ thông tùy thuộc vào nhu cầu thị trường lao động trong nước trong từng thời kỳ và từng khu vực, nhưng rất hạn chế. Do đó, lao động nước ngoài muốn tiếp cận thị trường Australia thường phải có một kỹ năng ngành nghề nhất định, thuộc danh sách các ngành nghề mà thị trường Australia đang có nhu cầu và cho phép, và thông thường phải được bảo lãnh bởi một công ty của Australia. 1. Số lượng và cơ cấu lao động Việt Nam tại Australia Australia là một trong số 10 quốc gia Việt Nam có xuất khẩu lao động nhiều nhất trong thời gian vừa qua. Theo số liệu của Bộ Nội vụ Australia thì lượng lao động Việt Nam ở Australia giai đoạn 2014-2015 là 1,021 lao động, tăng gần gấp đôi so với giai đoạn 2011-2012 là 606 lao động. Tuy nhiên, lượng lao động Việt Nam tại Australia vẫn thấp hơn nhiều so với một số nước châu Á như Đài Loan, Nhật Bản, Malaysia, Hàn Quốc (Bảng 1). Bảng 1: Top 10 nước có nhiều lao động Việt Nam xuất khẩu nhất, 2012-2016 STT Nước 2012 2013 2014 2015 2016 1 Đài Loan 30,533 46,368 62,124 67,621 68,244 2 Nhật Bản 8,775 9,686 19,766 29,810 39,938 3 Malaysia 9,298 7,564 5,139 7,454 2,079 4 Hàn Quốc 9,228 5,446 7,242 6,019 8,482 5 Ả rập xê út 2,360 1,703 4,191 4,125 4,033 6 Algeria 38 158 547 1,963 1,179 7 Australia* 606 1,314 870 1,021 n/a 8 Macao,Trung Quốc 2,304 2,294 2,516 493 266 9 Quatar 105 206 850 455 702 10 Các tiểu vương quốc Ả rập 1,731 2,075 831 286 616 Ghi chú *: Australia tính theo giai đoạn, ví dụ 2011-2012, 2012-201…..vì năm tài chính của Australia là từ 1/7 năm trước đến 30/6 năm sau Theo chiều ngược lại, Việt Nam chỉ đứng thứ 17 với 859 lao động chiếm 2.5% tổng số lao động có tay nghề nhập cảnh tạm thời[1] vào Australia giai đoạn 2017-2018. Số lượng lao động này thấp hơn nhiều so với các nước khác trong cùng khu vực châu Á như Ấn Độ (16,124 lao động), Trung Quốc (3,464 lao động), Philippines (4,067 lao động) (Bộ Nội vụ Australia, 2019). Bảng 2 dưới đây thống kê số lượng lao động có tay nghề được nhập cảnh tạm thời vào Australia từ Việt Nam và thế giới qua các giai đoạn từ 2014 đến 2018. Có thể thấy rằng mặc dù lượng lao động có tay nghề của Việt Nam chỉ chiếm một tỷ lệ rất nhỏ trong tổng lao động có tay nghề nhập cảnh tạm thời vào Australia nhưng tốc độ tăng trưởng trung bình lao động có tay nghề của Việt Nam nhập cảnh tạm thời vào Australia chỉ giảm 4% trong khi tốc độ tăng trưởng trung bình tổng lao động có tay nghề nước ngoài nhập cảnh tạm thời vào Australia giảm tới 12% trong giai đoạn 2014-2018. Bảng 2: Lao động có tay nghề nhập cảnh tạm thời vào Australia từ Việt Nam và thế giới qua các giai đoạn Lao động có tay nghề nhập cảnh tạm thời vào Australia từ 2014—15 2015—16 2016—17 2017—18 Tăng trưởng trung bình Việt Nam 1,021 959 1,152 859 - 4% Thế giới 51,130 45,400 46,480 34,450 - 12% Điều đáng lưu ý là số lượng lao động nhập cảnh tạm thời (theo thị thực nhập cảnh tạm thời) sang Australia của Việt Nam thấ Chuyên mục: Thông tin chung Nguồn gốc: Nguồn: Bộ Nội vụ Australia, 2019 Nguồn: Trung tâm WTO và Hội nhập - VCCI (trungtamwto.vn) Bài viết: https://trungtamwto.vn/chuyen-de/13192-hien-trang-lao-dong-cua-viet-nam-lam-viec-tai-australia